Yoğunluk kavramı nasıl tanımlanır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye yakmadan girişmek doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Bu aşamada romeo y julieta tubos puro benzeri tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo nasıl içilir gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele dayandırır. Notu o anda yazmak gerekir, çünkü bellek kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu iki kez koklamak yanılmayı önler çünkü gürültülü yerlerde ince notalar çabucak kaçırılır. Yoğunluk kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti gösterir. Kısacası ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri önceden belirlemek en doğru yol sayılır. Ölçüt belli olunca her puro aynı cetvelle tartılır ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Değerlendirme sırasında telefon uzakta kalırsa odaklanma artar.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek seferde değerlendirmek doğru olmaz üstelik erken davranıp hüküm vermek sık görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde tat genellikle yumuşak ve net başlar tabii ki bu düzen her çubukta aynen tekrar etmeyebilir. No. 3 tubos tadım notları benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü gerçek karakter çoğu zaman burada gizlidir. İkinci evrede yoğunluk çoğu zaman yükselir ama notalar koyulaşır ve genellikle ilk birkaç çekişten çıkarılan sonuç eksik olur. Petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha yavaş görülür gerçekten bu yüzden sakin ilerlemek fayda getirir. Sonlara doğru ısı arttığından sertçe tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınan yaprak asıl tadını yalnızca orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir not yazmak daha tutarlı değerlendirme sağlar. Bölümlerin geçişi çoğu zaman net olmaz, bu yüzden kabaca üçe ayırmak işinizi görür. Değişimleri yakalamak için nefes sıklığını sabit tutmak önemlidir. Art arda nefes almak sıcaklığı yükseltir hem de tadı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha okunur kılar her zaman sabit ışık ve sessiz bir köşe seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha tutarlı yapar. Bir hafif notayı, 5 ise damakta baskın duran yoğun notayı gösterir bu sayede odak dağılmaz ve yorum doğruluğu artar. Romeo y julieta petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk genellikle alt basamaklarda kalır ve sonradan bakıldığında neyi düşündüğünüz hemen hatırlanır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki farklı puan alabilir. Notu yazmadan önce birkaç çekiş almak şarttır öte yandan yarım puanlar vermek fazladan bir yük yaratır. Skalayı her tadımda değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Skalanın orta noktası en çok kullanılan puandır, zira dengeli aromalar çoğunluğu kapsar. Uçlardaki puanlar gerçekten istisnai durumlarda kullanılmalıdır. Bu sayede kayıtlar anlamlı kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çap, yanışın hızını hem de aroma gücünü doğrudan etkiler bu yüzden yanış çizgisinin düzgün ilerlemesini da gözlemek gerekir. İnce bir çubuk hızla yanar, dolayısıyla keskin tonlar çabuk öne çıkar gerçekten dar çaplılarda sıcaklık artışı belirgin biçimde hızlıdır. Tadımda petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bunu hemen gözlemlersiniz ısınma temposu ise tadı doğrudan değiştiren bir etkendir. Kalın çubuklarda duman daha serin gelir ve notalar daha geç açılır hem de bu hız tadın okunma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler küllenme düzensizse yorum kısmına eklenmelidir. Yavaş yanış aromayı daha okunur kılar fakat gücünü azaltmaz aksine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana dağılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı günde denerken ilk olarak dar çaplıyı ardından kalını içmek iyi olur. Böylece güçlü aroma hafif olanın tadını bastırmaz. İkisi arasındaki ara süresi en az otuz dakika tutulmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ile burnun yakaladığı aroma hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek için ikisini ayrı kaydetmek iyi olur bu fark ilk bakışta önemsiz görünse de yorumları epey etkiler. Nefesi dudaktan bırakırken burundan yavaşça bırakmak retrohale denemesidir mesela hafif bir soluk aromayı daha zengin gösterir. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını belirgin verir üstelik nezle halindeyken denenen değerlendirmeler sağlam olmaz. Yirmi dakikalık ince puro gibi ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha hızlı geçirir hızlı bir çekiş ise ince tonları örter. Güç dilde düşük ama koku tarafında belirgin olabilir benzer biçimde ağır bir öğünden hemen sonra duyarlılık azalır. Bu iki notu karşılaştırmak öğretici olur; Bu iki notu ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Acemi tadımcılar için ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla damak kısmı da detay vermeye başlar. Değişik aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız doyduğunda yoğunluk olduğundan düşük hissedilir üstelik yemek aralarında tadım yapıyorsanız bu ayrıntı daha da önem kazanır. Bu yüzden her denemeden önce ılık su içmek iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun olduğu gibi okunmasını mümkün kılar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su yeterlidir zira yorgun bir damak en güçlü aromayı bile soluk hissettirir. Şekersiz kahve kavrulmuş tonlarını öne çıkarır, tatlı içecek ise onları bastırır ayrıca çok soğuk sıvılar damağı uyuşturur hem de aroma hissini düşürür. Puritos serisi benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri su ile daha temiz görünür o nedenle hazırlık aşaması atlanmamalıdır. Yanındaki içeceği her tadımda sabit tutmak karşılaştırmayı bozmaz nitekim yoğun şekerli sıvıdan sonra baharatlı notalar olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme yapmak doğru olmaz. Su ve kahve dışında sade çay de düşünülebilir; önemli olan içeceğin şekersiz kalmasıdır. Ağız temizlendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Hızlıca başlanan tadım çoğunlukla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo formatında içim hızlı olduğundan aroma değişimi daha dar bir alanda kalır ayrıca başlangıç notu bu boylarda çabucak kaybolabilir. Dolayısıyla başlangıç ve son çekişler arasındaki oynamayı görmek daha zordur bu sebeple küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha sabırlı incelenmelidir. Club kalınlığında sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir böylece yoğunluğu izlemeyi rahatlatır çünkü her nefesin ağırlığı daha fazladır. 20 mini sigarillo gibi mini ölçü de kakao tonunu çabucak gösterip sona erer zira değişim dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek çubuktan daha güvenilir izlenim sunar bu sebeple düzenli ve dengeli nefes önerilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk izlenimi belirler dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bunu ayrı kaydetmek yararlıdır. Boy küçüldükçe tat ayrıntısı daralır, ama yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini puro notlarıyla birebir kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda kesin bir yargı sunmaz demek ki her deneme önceki denemenin üzerine eklenir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ile zaman algıyı etkiler bu alışkanlık birkaç denemeden ardından gözle görülür katkı sağlar. Bu yüzden küçük bir tadım defteri açmak fayda sağlar yoksa benzer aromalar her seferinde baştan keşfedilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde tadıldığında kakao notası değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi sağlar. Bastiones kutusu neye benzer gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, çubuk adı ve puan tabloya yazılmalı nitekim en eski kayıtlar sonradan açıldığında şaşırtıcı sapmalar barındırır. Notlar birbirinden iki basamaktan fazla sapma varsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Defterde kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Mesela orta bölüm güçlü sedir tonu şeklinde bir not tatmin edici olur. Sonradan okunduğunda net kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Dolgunluk, içimin damaktaki dokusunu anlatır; aroma gücü de notaların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı yönde hareket göstermek mecburiyetinde olmaz. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki ayrı ölçülür bu ikisini ayırmak nihayetinde daha gerçekçi bir değerlendirme ortaya çıkarır. San cristobal el principe puro gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sütlü kahve tonunu belirgin verebilir örneğin sert bir içim zayıf bir aromayla gelebilir. Dengeli onlu puro kutusu gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle sedir tonunu güçlü tutar üstelik ağır bir duman notasız da olabilir. Yani hafif içimli bir çubuk güçlü aroma sunabilir aksi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not yazmak işe yarar bu nedenle tek kelimeyle yoğun yazmak yerine ayrı ayrı değerlendirmek önerilir. Dolgunluğa bakıp yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Birbirine yakın dolgunlukta iki çubuk içinde aroma ayrımı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi zaman ile düzenli kayıt almayı gerektirir. Nihayetinde en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, aroma izlenimini en az çubuğun kendisi kadar etkiler demek ki en iyi tadım şartları sabitlemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar ve baharatlı notalar öne geçer bu sebeple ortam koşullarını de deftere eklemek yararlıdır. Çok nemli havada ise çekiş tıkanır ve lezzet bastırılır sıcaklık de yaprağın yanma hızını değiştiren başka bir etkendir. Tadımda la prado benzeri ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun tuttuğu durumu hesaba katmak yararlıdır aksi halde farklı günlerde çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. Magnífico onlu kutu yoğunluğu nasıl gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark net görülür değerlendirme anı planlarken bunu unutmayın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, yoğun koku de koku duyusunu şaşırtır hâlbuki gerçek neden sıklıkla odadaki hava ya da koku çıkar. Değerlendirmeyi hep aynı odada yapmak en güvenilir yöntemdir. Havasız bir odada duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun aroması hatalı algılanabilir. Kapı aralığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla sertse kül yapısı bozulur.